Güney Afrika ile ABD arasında toprak reformu gerilimi. Elçi üçüncü kez bakanlığa çağrıldı

Güney Afrika Cumhuriyeti, ABD'nin Pretoria Büyükelçisi Leo Brent Bozell III'ü görevdeki dokuzuncu ayında üçüncü kez Dışişleri Bakanlığına çağırdı. Güney Afrika Uluslararası İlişkiler ve İşbirliği Bakanlığından (DIRCO) üst düzey bir yetkili, AFP ve Reuters haber ajanslarına yaptığı açıklamada, dün gerçekleştirilen bu resmi girişimin (demarche) Bozell'in diplomatik teamüllere uymayan tutumunu açıklığa kavuşturması amacıyla yapıldığını belirtti.

Aynı yetkili, göreve şubat ayında başlayan bir büyükelçinin dokuz ay içinde üç defa bakanlığa çağrılmasının bir rekor niteliği taşıdığını dile getirdi. Bozell ilk olarak göreve başlamasından üç hafta sonra, Mart ayında Güney Afrika yargısını ve ülkenin tarihsel bağlamını zedelediği belirtilen açıklamaları nedeniyle bakanlığa çağrılmıştı.

ABD elçisinin son olarak bakanlığa çağrılmasına, yerel medyaya verdiği ve hükümeti hedef alan bir dizi mülakat gerekçe gösterildi. Bozell bu röportajlarda Pretoria yönetiminin Washington'ın kaygılarını yeterince gidermediğini savunmuş, sabırsız bir ton kullanarak Güney Afrika üzerindeki baskının artabileceğini ifade etmişti.

İki ülke arasındaki diplomatik gerilim, Donald Trump'ın ABD başkanlığı koltuğuna oturmasıyla derinleşti.

Beyaz azınlık iktidarının sona ermesinden 30 yıl sonra siyah nüfusun maruz kaldığı derin eşitsizlikleri gidermeye dönük Güney Afrika politikaları, iki başkent arasında temel tartışma başlıklarından birini oluşturuyor. Özellikle iş dünyasında siyahların güçlendirilmesini öngören yasal düzenlemeler ve mülkiyeti ağırlıklı olarak beyazların elinde kalan toprakların kullanımına yönelik reformlar Washington'ın itirazlarına yol açıyor.

Washington yönetimi, 16 Eylül'de ırka dayalı ayrımcılığı teşvik eden, şiddeti kışkırtan veya Güney Afrika'da tazminatsız toprak kamulaştırılmasına zemin hazırlayan kişilere vize kısıtlaması getirildiğini duyurmuştu. Güney Afrika'nın ABD müttefiki İsrail aleyhine Uluslararası Adalet Divanında açtığı soykırım davası da taraflar arasındaki mesafeyi açan bir diğer dış politika başlığı oldu.

Donald Trump, Güney Afrika'daki beyaz Afrikanerlerin sistematik zulme uğradığı yönündeki iddiaları gündemde tutuyor. İstatistiklere göre beyaz Güney Afrikalılar siyah yurttaşlara kıyasla ortalama olarak daha yüksek gelire sahip ve istihdam oranları da daha yüksek seviyede seyrediyor.

Trump göreve geldikten sonra Güney Afrika'ya sağlanan yardımları kesmiş, Güney Afrika'nın Washington Büyükelçisini sınır dışı etmiş ve Oval Ofis'te görüştüğü Güney Afrika Devlet Başkanı Cyril Ramaphosa'ya tepki göstermişti.

Washington, ülkedeki beyaz Afrikanerleri kabul etmek üzere geçen yıl özel bir mülteci kabul programı da başlattı. Güney Afrika Dışişleri Bakanlığı yetkilisi, iki ülke arasındaki ayrışmaların süregiden görüşmeler kapsamında ele alındığını belirterek tarafların mevcut meseleleri çözme konusunda kararlılık taşıdığını ifade etti.

Pretoria yönetimi diyaloğu sürdürme iradesine sahip olduğunu vurgularken ulusal egemenliğine saygı gösterilmesi gerektiğini ve tarihsel adaletsizliklerin giderilmesi gibi iç önceliklerden taviz verilmeyeceğini yineliyor.. Aynı zamanda analitik çerezler de kullanıyoruz..